Tờ “South China Morning Post” của Hồng Kong hôm 13/3 có bài báo mang tiêu đề "Trung Quốc với "trò chơi quyền lực", khẳng định mặc dù vai trò của Trung Quốc không phải là trực tiếp nhưng nó có ảnh hưởng quan trọng đến việc đóng cửa nhà tù Manas. Điều này cũng khẳng định được vị thế của Trung Quốc trên trường quốc tế, Trung Quốc đang dần trở thành người môi giới năng lượng cũng như người mua năng lượng lớn của Trung Á.

Kyrgyzstan hiện tại vẫn đang mong chờ vào việc bán điện năng cho Bắc Kinh. Khi điện năng đã trở thành nguồn khởi động của phát triển kinh tế, Kygystan "thật sự" cần đến Trung Quốc - một nước có khả năng tiêu thụ nguồn điện năng khổng lồ.

Một quan chức cấp cao của Ngân hàng Phát triển Châu Á nhận định, một khi có sự can thiệp của sức mạnh tài chính của Trung Quốc và  Nga sẽ đặc biệt thu hút được rất nhiều sự đầu tư quốc tế cũng như mở rộng kinh doanh.  Nga đã đưa ra những hứa về viện trợ tài chính, nhưng lời hứa này vẫn tồn tại nhiều hoài nghi. Một mặt, Nga không thể đầu tư nguồn tài chính lớn vào các dây cáp điện để truyền tải điện năng sang Trung Quốc. Điều “tồi tệ” hơn nữa đó là bản thân nước Nga cũng đang phải đối mặt với các vấn đề khó khăn từ nền kinh tế, nên việc cung cấp điện cũng khó có thể bền vững.

Theo nhận định của các chuyên gia kinh tế việc mua điện từ Kyrgystan là rất quan trọng đối với Trung Quốc, bởi sự cung cấp điện ổn định là  một điều cần thiết để ổn định nền kinh tế trong tương lai. Ông  Johns Hopkins – một chuyên gia nghiên cứu tại Viện Peros dự đoán,  việc truyền tải điện từ Trung Á đến Pakistan và Afghanistan,  sẽ là chiến lược lâu dài của Trung Quốc khi thu được phí  xây dựng cũng như phí vận chuyển.

Thông qua hợp tác, Trung Quốc hứa sẽ trợ giúp trên lĩnh vực tài chính và thiết kế cho người hàng xóm phía Tây, hiện tại các cán bộ cấp cao của Tajikistan đang cố gắng thuyết của Trung Quốc tạm ngưng  công trình  xây dựng đập thuỷ điện Rogun.

Các chuyên gia phân tích cho rằng,  việc Trung Quốc tham gia vào dự án này đó là nhân tố “ chính trị, chức không phải là kinh tế". Đối với những nước  như Kyrgyzstan đang mệt mỏi về vấn đề tranh chấp năng lượng, việc bán điện cho Trung Quốc không phải là sự lựa chọn quá phức tạp.

( Vitinfo)