menu search
Đóng menu
Đóng

Thương mại Hóa chất Việt Nam: Bứt phá xuất khẩu và Xu hướng tập trung nhập khẩu

08:15 27/08/2026

 Trong 7 tháng đầu năm 2026, thương mại hóa chất Việt Nam ghi nhận sự bứt phá tích cực ở chiều xuất khẩu nhưng cũng cho thấy mức độ phụ thuộc lớn ở chiều nhập khẩu. Về xuất khẩu, kim ngạch đạt 4,22 tỷ USD, tăng 29,68%) trong đó khối FDI đóng vai trò nòng cốt. Ở chiều ngược lại, nhập khẩu hóa chất tiếp tục phụ thuộc sâu sắc vào thị trường châu Á, đặc biệt là Trung Quốc khi quốc gia này chiếm tới 45,31% tổng kim ngạch, đạt 5,06 tỷ USD.
 
Về xuất khẩu: Theo thống kê của cục Hải quan, 7 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu đạt 4,22 tỷ USD, tăng 29,68% so với cùng kỳ năm trước.
Đáng chú ý, khu vực doanh nghiệp FDI tiếp tục giữ vai trò chủ lực trong xuất khẩu hóa chất trong 7 tháng đầu năm, khối FDI đạt 2,21 tỷ USD, tăng mạnh 35,26% so với cùng kỳ năm trước và nâng tỷ trọng lên 52,45%, cao hơn đáng kể mức 50,28% của cùng kỳ năm 2025.
ASEAN, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Ấn Độ tiếp tục là những thị trường tiêu thụ hóa chất và sản phẩm hóa chất chủ yếu của Việt Nam, tuy nhiên cơ cấu thị trường đang có sự chuyển dịch đáng kể.
Trong 7 tháng năm 2026, xuất khẩu sang ASEAN đạt 881,74 triệu USD, giảm 20,46% so với cùng kỳ năm 2025, khiến tỷ trọng giảm mạnh từ 33,99% xuống còn 20,85%. Mặc dù vậy, ASEAN vẫn là khu vực có kim ngạch lớn nhất, trong đó xuất khẩu sang Thái Lan đạt 212,75 triệu USD, tăng 42,98%; Malaysia đạt 211,31 triệu USD, tăng 48,54%; Campuchia đạt 157,82 triệu USD, tăng 57,54% và Philippines đạt 83,61 triệu USD, tăng 77,74%; trong khi xuất khẩu sang Indonesia giảm 40,69% và Lào giảm tới 98,36%. Sự sụt giảm mạnh tại một số thị trường lớn đã kéo kim ngạch toàn khu vực ASEAN đi xuống.
Trung Quốc tiếp tục là thị trường xuất khẩu quan trọng, với kim ngạch 7 tháng đạt 735,62 triệu USD, tăng 15,49%, chiếm 17,40% tổng kim ngạch xuất khẩu hóa chất và sản phẩm hóa chất. Riêng tháng 7, xuất khẩu sang Trung Quốc đạt 135,66 triệu USD, tăng 39,88% so với tháng trước và tăng 26,63% so với cùng kỳ. Mức tăng trưởng ổn định cho thấy nhu cầu từ thị trường Trung Quốc vẫn được duy trì, đồng thời thị trường này tiếp tục đóng vai trò quan trọng đối với đầu ra của ngành hóa chất Việt Nam.
Đáng chú ý, Nhật Bản và Hàn Quốc đang trở thành những thị trường tăng trưởng nổi bật nhất. Xuất khẩu sang Nhật Bản 7 tháng đạt 599,33 triệu USD, tăng tới 117,80%, nâng tỷ trọng từ 8,44% lên 14,17%; riêng tháng 7 đạt 140,30 triệu USD, tăng 24,83% so với tháng 6 và tăng 213,16% so với cùng kỳ. Tương tự, xuất khẩu sang Hàn Quốc đạt 299,46 triệu USD, tăng 119,33%, nâng tỷ trọng từ 4,19% lên 7,08%; tháng 7 đạt 63,25 triệu USD, tăng 51,15% so với tháng trước và tăng 149,68% so với cùng kỳ. Sự gia tăng mạnh tại hai thị trường này là điểm sáng trong cơ cấu xuất khẩu, góp phần bù đắp sự suy giảm của ASEAN và cho thấy doanh nghiệp Việt Nam đang mở rộng tốt hơn vào các thị trường có yêu cầu tương đối cao về chất lượng và tiêu chuẩn kỹ thuật.
Trong khi đó, Ấn Độ có xu hướng kém tích cực hơn, với kim ngạch 7 tháng đạt 309,52 triệu USD, giảm 10,63%, tỷ trọng giảm từ 10,62% xuống 7,32%. Ngược lại, Hoa Kỳ đang nổi lên là thị trường có tiềm năng khi kim ngạch đạt 226,13 triệu USD, tăng 88,90%, nâng tỷ trọng từ 3,67% lên 5,35%.
Xuất khẩu sang EU cũng tăng khá mạnh, đạt 64,90 triệu USD, tăng 67,96%, tỷ trọng tăng từ 1,18% lên 1,53%. Trong khối EU, xuất khẩu sang Italy tăng 145,22%, Đức tăng 51,56% và Hà Lan tăng 22,24%. Mặc dù quy mô xuất khẩu sang EU hiện còn nhỏ, tốc độ tăng trưởng cao cho thấy đây là khu vực còn nhiều dư địa để doanh nghiệp Việt Nam mở rộng thị trường.
Bên cạnh các thị trường chủ lực, một số thị trường có quy mô nhỏ hơn cũng ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể như Canada tăng 144,95%, Hồng Kông tăng 69,19%, Algeria tăng 86,71% và Sri Lanka tăng 44,38% trong 7 tháng. Đây là tín hiệu tích cực đối với quá trình đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, giúp doanh nghiệp giảm phụ thuộc vào một số thị trường truyền thống.
Về nhập khẩu: Trong tháng 7/2026, nhập khẩu hóa chất và sản phẩm từ hóa chất của Việt Nam tiếp tục tập trung chủ yếu tại các thị trường châu Á, trong đó Trung Quốc giữ vị trí áp đảo, tiếp đến là ASEAN, Hàn Quốc, Nhật Bản và Đài Loan. Cơ cấu này phản ánh mức độ phụ thuộc khá lớn của sản xuất trong nước vào nguồn nguyên liệu, hóa chất trung gian và các sản phẩm hóa chất từ khu vực châu Á.
Trung Quốc tiếp tục là thị trường nhập khẩu lớn nhất 7 tháng năm 2026, nhập khẩu từ Trung Quốc đạt 5,06 tỷ USD, tăng 28,53% so với cùng kỳ năm 2025, chiếm 45,31% tổng kim ngạch, tăng đáng kể so với mức 43,22% của cùng kỳ năm trước. Như vậy, không chỉ duy trì vị trí nguồn cung lớn nhất, Trung Quốc còn đang gia tăng thị phần trong tổng nhập khẩu hóa chất của Việt Nam. Điều này cho thấy nguồn cung từ Trung Quốc có vai trò ngày càng quan trọng đối với các ngành sản xuất sử dụng hóa chất đầu vào, đồng thời cũng đặt ra vấn đề về mức độ tập trung nguồn cung và khả năng phụ thuộc vào một thị trường.
Khối ASEAN đứng thứ hai, đạt 1,51 tỷ USD, tăng 13,03%, chiếm 13,50% tổng kim ngạch, tuy nhiên tỷ trọng đã giảm từ 14,64% cùng kỳ năm 2025. Diễn biến này cho thấy nguồn cung từ ASEAN vẫn tăng trưởng nhưng đang có xu hướng giảm tương đối về vai trò khi nhập khẩu từ Trung Quốc tăng nhanh hơn.
Đáng chú ý, Hàn Quốc, Nhật Bản và Đài Loan tiếp tục là các nguồn cung quan trọng đối với Việt Nam. Trong 7 tháng, kim ngạch lần lượt đạt 977,08 triệu USD từ Hàn Quốc, tăng 29,91%; 808,38 triệu USD từ Nhật Bản, tăng 22,84%; và 798,53 triệu USD từ Đài Loan, tăng 21,65%. Ba thị trường này đều duy trì tỷ trọng tương đối ổn định, lần lượt ở mức 8,75%, 7,24% và 7,15%. Đây là nhóm thị trường cung cấp hóa chất và sản phẩm hóa chất có vai trò quan trọng đối với các ngành công nghiệp chế biến, điện tử, nhựa, dệt may và các ngành sản xuất có yêu cầu cao về chất lượng nguyên liệu.
Đối với khối EU, nhập khẩu trong 7 tháng năm 2026 đạt 597,74 triệu USD, tăng 1,19%, chiếm 5,35% tổng kim ngạch, giảm từ 6,49% của cùng kỳ năm 2025. Trong khối, Đức là nguồn cung lớn nhất với 299,15 triệu USD trong 7 tháng, nhưng giảm 8,88%; trong khi nhập khẩu từ Italy đạt 73,51 triệu USD, tăng 16,85%, Pháp đạt 57,36 triệu USD, tăng 19,76% và Hà Lan đạt 33,44 triệu USD, tăng 10,34%. Nhìn chung, nhập khẩu từ EU tăng khá thấp so với các thị trường châu Á, khiến tỷ trọng của khu vực này tiếp tục thu hẹp.
Bên cạnh các thị trường chủ lực, một số nguồn cung có tốc độ tăng trưởng khá cao nhưng quy mô còn nhỏ. Đáng chú ý, nhập khẩu từ Thổ Nhĩ Kỳ trong tháng 7 tăng 179,51% so với cùng kỳ, đưa kim ngạch 7 tháng lên 30,52 triệu USD, tăng 41,26%; Australia đạt 24,28 triệu USD, tăng 51,05%; Canada đạt 14,30 triệu USD, tăng 63,14%; và Thụy Sỹ đạt 48,72 triệu USD, tăng 60,87%. Tuy nhiên, với tỷ trọng dưới 0,5%, các thị trường này hiện chưa tạo ra thay đổi đáng kể đối với cơ cấu chung.

Nguồn:Vinanet/VITIC