Tăng trưởng xuất khẩu của Trung Quốc bứt tốc mạnh trong tháng 4/2026 khi các nhà máy đẩy nhanh giao hàng cho ngành công nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) và nhiều khách hàng quốc tế tranh thủ tích trữ linh kiện trước nguy cơ chiến sự Iran làm chi phí đầu vào toàn cầu tiếp tục leo thang.
Đà tăng xuất khẩu này, vốn khiến thặng dư thương mại của Trung Quốc với Mỹ lên tới 87,7 tỷ USD từ đầu năm đến nay, sẽ trở thành tâm điểm chú ý trong chuyến thăm Bắc Kinh của Tổng thống Mỹ Donald Trump vào tuần này. Hội nghị thượng đỉnh giữa lãnh đạo hai nước được kỳ vọng sẽ gia hạn thỏa thuận đình chiến thương mại đạt được năm ngoái.
Theo dữ liệu hải quan công bố ngày 10/5, xuất khẩu của Trung Quốc trong tháng 4/2026 tăng 14,1% so với cùng kỳ năm trước tính theo USD, cao hơn nhiều mức tăng 2,5% của tháng 3/2026 và vượt dự báo 7,9% của giới phân tích.
Trong khi đó, nhập khẩu tăng 25,3%, tiếp nối mức tăng 27,8% của tháng trước và vượt xa mức dự báo tăng 15,2%. Nhờ đó, thặng dư thương mại của Trung Quốc trong tháng 4/2026 tăng lên 84,8 tỷ USD, so với 51,13 tỷ USD của tháng 3/2026.
Ông Xing Zhaopeng, chiến lược gia cấp cao về Trung Quốc tại ANZ, cho rằng xung đột Trung Đông đã thúc đẩy nhu cầu bổ sung hàng tồn kho sản xuất trên toàn cầu, trong khi chu kỳ tăng trưởng của ngành bán dẫn tiếp tục hỗ trợ hoạt động thương mại.
Theo ông, chu kỳ sản xuất mới được dẫn dắt bởi AI vẫn còn dư địa mở rộng và tăng trưởng xuất khẩu cả năm của Trung Quốc có thể đạt khoảng 10%.
Dữ liệu hoạt động nhà máy công bố trước đó cũng cho thấy đơn hàng xuất khẩu mới trong tháng 4/2026 đã lên mức cao nhất trong hai năm.
Tuy nhiên, các nhà kinh tế cảnh báo rủi ro vẫn hiện hữu nếu chiến sự Iran kéo dài và giá năng lượng tiếp tục tăng, làm suy yếu nhu cầu toàn cầu trong bối cảnh tiêu dùng nội địa của Trung Quốc vẫn chưa đủ mạnh để bù đắp.
Dù kinh tế Trung Quốc ghi nhận tăng trưởng GDP quý I/2026 đạt 5%, chạm ngưỡng trên trong mục tiêu cả năm của chính phủ, nhiều dấu hiệu cho thấy sức cầu nội địa vẫn yếu. Tỷ lệ thất nghiệp tiếp tục tăng nhẹ, còn doanh số bán lẻ vẫn tăng chậm hơn sản xuất công nghiệp.
Dữ liệu nhà máy công bố tháng trước cũng cho thấy giá đầu vào duy trì ở mức cao, đặc biệt với các sản phẩm dầu lọc, than đá và hóa chất.
Tổng thống Trump dự kiến gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong chuyến thăm Bắc Kinh ngày 14-15/5 nhằm ổn định quan hệ song phương vốn căng thẳng bởi các vấn đề thương mại, Đài Loan và xung đột Iran.
Tuy nhiên, giới doanh nghiệp và phân tích cho rằng cuộc gặp này khó có khả năng tạo được đột phá lớn. Trước các mức thuế cao từ Mỹ từng có lúc tăng lên ba chữ số, nhiều doanh nghiệp xuất khẩu Trung Quốc trong năm 2025 đã chuyển hướng sang các thị trường mới như Nam Mỹ bằng cách giảm giá bán. Trung Quốc khép lại năm 2025 với mức thặng dư thương mại kỷ lục 1.200 tỷ USD.
Nguồn:Vinanet/VITIC (Theo Reuters)