Theo số liệu Bộ Tài chính Nhật Bản công bố ngày 21/10, xuất khẩu tăng tháng thứ 13 liên tiếp, sau khi tăng 19,3% trong tháng 8/2026. Mức tăng tháng 9 thấp hơn dự báo 20,1% của giới kinh tế.

Đầu tư toàn cầu vào AI tiếp tục thúc đẩy xuất khẩu chất bán dẫn và thiết bị liên quan của Nhật Bản. Đặc biệt, đầu tư của các nhà sản xuất chip Hàn Quốc làm tăng nhu cầu đối với thiết bị sản xuất chip của Nhật Bản. Xuất khẩu ô tô cũng duy trì tích cực, nhất là sang châu Âu, nhờ kinh tế khu vực phục hồi và nhu cầu cải thiện.

Koki Akimoto, chuyên gia kinh tế tại Viện Nghiên cứu Daiwa, nhận định nhu cầu AI sẽ tiếp tục hỗ trợ xuất khẩu Nhật Bản. Tuy nhiên, xung đột tại Trung Đông có thể gây sức ép nếu kéo dài, khiến giá năng lượng duy trì ở mức cao và làm suy yếu nhu cầu toàn cầu. Nguy cơ đầu tư AI tại Mỹ chậm lại cũng có thể ảnh hưởng đến xuất khẩu Nhật Bản, thông qua việc làm giảm nhu cầu chất bán dẫn từ các nền kinh tế châu Á cung ứng hàng hóa cho thị trường Mỹ.

Xét theo thị trường, xuất khẩu của Nhật Bản sang Mỹ tăng 22,9% trong tháng 9/2026 so với cùng kỳ năm trước, trong khi xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 8,6%.

Ở chiều ngược lại, nhập khẩu tăng 18,9%, thấp hơn dự báo 19,6% và giảm tốc đáng kể so với mức tăng 28% trong tháng 8/2026. Nguyên nhân chủ yếu là lượng dầu thô nhập khẩu giảm, sau khi các tàu chở dầu phải thay đổi lộ trình do lực lượng Houthi tại Yemen, được Iran hậu thuẫn, tuyên bố phong tỏa hàng hải nhằm vào Ả Rập Xê Út, khiến hoạt động vận chuyển qua eo biển Bab el-Mandeb bị gián đoạn và hàng giao đến Nhật Bản chậm trễ.

Chính phủ Nhật Bản cho biết lượng dầu thô nhập khẩu trong tháng 10/2026 dự kiến phục hồi lên khoảng 100% mức cùng kỳ năm trước, khi các tàu đi qua kênh đào Suez cập cảng.

Thâm hụt thương mại của Nhật Bản giảm xuống 536,6 tỷ yen (3,39 tỷ USD) trong tháng 9/2026, từ 1.100 tỷ yen trong tháng trước, nhưng vẫn cao hơn mức 181 tỷ yen mà thị trường dự báo.

Số liệu cho thấy nhu cầu bên ngoài tiếp tục hỗ trợ kinh tế Nhật Bản, song triển vọng xuất khẩu vẫn đối mặt bất ổn từ xung đột địa chính trị và biến động trong kỳ vọng đầu tư AI. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) sẽ họp chính sách trong tháng 10/2026 và công bố dự báo tăng trưởng, lạm phát hằng quý. Thị trường sẽ theo dõi các dự báo này để đánh giá thời điểm ngân hàng trung ương có thể tăng lãi suất tiếp theo.