Giá dầu Brent chuẩn toàn cầu chốt phiên tăng 3,66 USD, tương đương 4,7%, lên 81,40 USD/thùng – mức đóng cửa cao nhất kể từ tháng 1/2025. Giá khí đốt tại châu Âu có thời điểm tăng tới 40% trước khi thu hẹp đà tăng, nối tiếp mức tăng mạnh ghi nhận trong phiên trước đó. Giá đường, phân bón và đậu tương cũng đồng loạt đi lên.
Các chuyên gia cảnh báo diễn biến này có thể làm gia tăng áp lực lạm phát, ảnh hưởng tới đà phục hồi kinh tế tại châu Âu và châu Á nếu tình hình kéo dài. Trung Đông hiện chiếm gần một phần ba sản lượng dầu toàn cầu và khoảng một phần năm nguồn cung khí tự nhiên.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết hải quân Mỹ có thể triển khai hoạt động hộ tống tàu chở dầu qua eo biển Hormuz nếu cần thiết. Ông cũng cho biết đã chỉ đạo Tập đoàn Tài chính Phát triển Quốc tế Mỹ cung cấp bảo hiểm rủi ro chính trị và bảo lãnh tài chính cho hoạt động thương mại hàng hải tại khu vực Vịnh, nhằm góp phần ổn định thị trường năng lượng.
Iraq – nhà sản xuất lớn thứ hai trong Tổ chức Các nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) – cho biết có thể buộc phải cắt giảm hơn 3 triệu thùng/ngày nếu tàu chở dầu không thể di chuyển thuận lợi tới các điểm bốc hàng. Tính đến ngày thứ Ba, Iraq đã giảm 700.000 thùng/ngày tại mỏ Rumaila và 460.000 thùng/ngày tại mỏ West Qurna 2.
Vận chuyển đình trệ, sản lượng cắt giảm
Hoạt động qua lại eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) toàn cầu – tiếp tục bị hạn chế sang ngày thứ tư. Theo dữ liệu theo dõi tàu biển, số chuyến tàu chở dầu đi qua khu vực này giảm mạnh so với mức trung bình kể từ đầu năm.
Hàng trăm tàu chở dầu và LNG đang neo đậu gần các trung tâm trung chuyển lớn như cảng Fujairah của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), chờ đợi điều kiện thuận lợi để tiếp tục hành trình sang châu Á, châu Âu và các thị trường khác.
Tập đoàn dầu khí quốc gia Ả Rập Xê Út Saudi Aramco đang tìm cách chuyển hướng một phần nguồn cung sang cảng Yanbu ở Biển Đỏ. Tuy nhiên, các nguồn tin thị trường cho biết công suất đường ống đông–tây có giới hạn, có thể gây thêm áp lực lên chuỗi cung ứng.
Tại Qatar, các cơ sở sản xuất LNG – vốn chiếm khoảng 20% nguồn cung LNG toàn cầu – đã tạm dừng hoạt động. Ả Rập Xê Út cũng đình chỉ sản xuất tại nhà máy lọc dầu lớn nhất trong nước, trong khi một số khu vực tại Israel và Kurdistan (Iraq) cắt giảm sản lượng dầu và khí.
Tại châu Á, một số nhà máy lọc dầu Trung Quốc đã bắt đầu giảm công suất do nguồn cung dầu thô bị ảnh hưởng. Ấn Độ – quốc gia phụ thuộc lớn vào năng lượng từ Trung Đông – cho biết đã triển khai biện pháp phân bổ khí đốt cho các ngành công nghiệp sau khi nguồn cung từ Qatar bị gián đoạn.
Nguồn:Vinanet/VITIC\Reuters