menu search
Đóng menu
Đóng

Dầu mỏ có thể giúp các nước Vùng vịnh giảm thiểu tác động của khủng hoảng tài chính

15:27 20/10/2008
Giới phân tích nhận định, các quốc gia Arập dựa vào dầu mỏ ở vùng Vịnh sẽ bị tổn thương khi nền kinh tế toàn cầu rơi vào suy thoái, nhưng doanh thu lớn từ xuất khẩu dầu mỏ sẽ giúp họ giảm thiểu được tác động này.
Ông Abdulaziz al-Daghestani, Viện trưởng viện nghiên cứu Economic Studies House, có trụ sở tại thủ đô Riitát (Arập Xêút), nói: "Không còn nghi ngờ gì nữa, các nền kinh tế vùng Vịnh sẽ bị ảnh hưởng, nhưng tác động ở đây sẽ nhỏ hơn nhiều so với thế giới công nghiệp. Tác động lớn nhất là sự suy giảm nhu cầu dầu mỏ, khiến doanh thu giảm sút. Nhưng nguồn thu khổng lồ từ dầu mỏ được tích lũy từ mấy năm qua sẽ giúp các nước vùng Vịnh vượt qua cơn suy thoái toàn cầu".
Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC), gồm 6 nước thành viên là Baranh, Côoét, Ôman, Cata, Arập Xêút và các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE), ước đã bán được khoảng 2.000 tỷ USD dầu mỏ trong mấy năm gần đây. Theo Viện Tài chính Quốc tế (IIF), các chính phủ GCC có số tài sản ở nước ngoài trị giá 1.800 tỷ USD tính đến cuối năm 2007, và con số này dự kiến tăng lên 2.000 tỷ USD vào cuối năm nay.
Nhà phân tích, Faisal Hasan, phụ trách bộ phận kinh tế của hãng Global Investment House (Côoét), cho biết trong dự toán ngân sách, các nước GCC chỉ tính toán giá dầu ở mức chưa đến 50 USD/thùng. Ông nói: "Mặc dù giá dầu đã giảm mạnh từ mức kỷ lục 147 USD thùng hồi tháng 7/08, các nước GCC sẽ kết thúc năm 2008 với mức thặng dư ngân sách khởi sắc. Tôi không nghĩ rằng bất cứ một dự án lớn nào đang trong quá trình thực hiện sẽ bị ảnh hưởng". Tuy nhiên, ông Daghestani nói các dự án liên quan đến đường ống dẫn dầu có thể sẽ bị ngừng trệ.
Các thị trường chứng khoán của vùng Vịnh đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, khi giảm 20% giá trị (tương đương gần 200 tỷ USD) trong tuần qua.
Trung tâm Nghiên cứu vùng Vịnh (GRC), có trụ sở tại Đubai, cho rằng tác động của sự bất ổn tài chính toàn cầu đối với các nền kinh tế vùng vịnh có thể sẽ lan rộng và sâu hơn. Theo GRC, vốn cấp cho các dự án lớn của vùng Vịnh sẽ trở nên khan hiếm hơn. Các ngân hàng vùng Vịnh, nhất là ở UAE, hiện đang gặp khó khăn do cơn bão tài chính hiện nay.
GRC nhận định: "Nguồn vốn dành cho những dự án lớn và các thị trường bất động sản sẽ bị ảnh hưởng lớn do tình trạng khan hiếm tín dụng". Một số dự án của vùng Vịnh, nhất là trong lĩnh vực bất động sản, đang đối mặt với những vấn đề về tài chính.
Nguồn thu từ dầu mỏ đã thúc đẩy phát triển kinh tế, và hàng chục tỷ USD đã được dành cho các dự án năng lượng khổng lồ và một khoản tương tự cũng được đầu tư vào lĩnh vực bất động sản, ngoài những khoản tư lớn vào công nghiệp và du lịch.
Bên cạnh các dự án năng lượng khổng lồ, Arập Xêút giàu dầu mỏ đang xây dựng 6 thành phố kinh tế với mức đầu tư trên 100 tỷ USD. Tập đoàn đầu tư Saudi Jadwa Investment (Arập Xêút) cho hay, các dự án đã được lên kế hoạch hoặc đang trong quá trình thi công ở Arập Xêút có giá trị tới 400 tỷ USD, trong đó bất động sản chiếm 44%, năng lượng 44%. UAE, Cata và Côoét cũng đang tiến hành các dự án phát triển lớn. IIF dự tính đầu tư trong nước của vùng Vịnh sẽ đạt 1.000 tỷ USD trong vài năm tới.
Những kế hoạch khổng lồ nói trên đã thúc đẩy chi tiêu công cộng gia tăng -được coi là một trong những nguyên nhân chủ chốt dẫn đến lạm phát gia tăng. Theo Jadwa, chi tiêu công cộng của GCC đã tăng từ 150 tỷ USD năm 2004 lên gần 300 tỷ USD năm 2007.
Nhà kinh tế hàng đầu Eshan Bu-Halaiga của Arập Xêút cho biết ông không thấy bất kỳ vấn đề nào liên quan đến thanh khoản, vì về cơ bản vùng Vịnh là nhà xuất khẩu ròng các luồng vốn. Bu-Halaiga nói: "Các dự án công nghiệp chủ chốt, chủ yếu do chính phủ cấp vốn, sẽ không bị tổn thương trước các cú sốc từ thế giới bên ngoài và tác động này đối với họ chỉ là tối thiểu".
Trong khi đó, nhà kinh tế trưởng Saeed al-Shaikh, thuộc Ngân hàng Thương mại Quốc gia Arập Xêút, cho rằng các nhà đầu tư của vùng Vịnh dự kiến sẽ hồi hương các khoản đầu tư nước ngoài của họ để rót vào các thị trường trong khu vực, trường hợp từng diễn ra sau vụ khủng bố 11/9/2001 ở Mỹ.
Các nhà phân tích nhận định tác động chủ chốt của cuộc khủng hoảng tài chính có thể sẽ nhắm vào các doang nghiệp tư nhân, vốn đã triển khai những dự án lớn trong mấy năm qua. Ông Daghestani nói: "Tác động chính sẽ tập trung vào lĩnh vực bất động sản, chủ yếu ở UAE và Cata bởi ngành này đã phát triển ở tốc độ nhanh chóng. Hóa dầu các ngành khác sẽ vẫn an toàn".
Tuy nhiên, GCC cho rằng xuất khẩu các sản phẩm hóa dầu và nhôm, những mặt hàng chủ lực ngoài dầu mỏ của vùng Vịnh, cũng sẽ bị tác động bởi cơn bãi tài chính hiện nay. Các dự án đầu tư có giá trị ước 2.500 tỷ USD do các chính phủ và khu vực tư nhân của vùng Vịnh triển khai ở nước ngoài dự kiến sẽ giảm do giá bất động sản suy giảm trên thị trường toàn cầu. Một số nhà kinh tế dự đoán, các chính phủ vùng Vịnh có thể mất hàng trăm tỷ USD giá trị các dự án đầu tư này.

Nguồn:Thông tấn xã Việt Nam