Theo Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thuỷ sản Việt Nam (VASEP) cho biết, vượt qua khó khăn từ khủng hoảng kinh tế, tính đến ngày 14/11, tổng kim ngạch xuất khẩu thuỷ sản đã chạm mức 4 tỉ USD. Bên cạnh đó, nhu cầu đối với thuỷ sản trên thế giới thường tăng lên vào tháng 11 và đầu tháng 12. Tuy nhiên, năm nay, các nhà xuất khẩu đang chứng kiến số lượng đơn hàng giảm bớt. Dự báo xuất khẩu thuỷ sản của cả thế giới có nhiều khả năng sẽ giảm 20-30% về khối lượng kể từ 3 tháng cuối năm đến hết quí I/2009 do kinh tế toàn cầu suy thoái khiến nhu cầu đối với thuỷ sản sụt giảm. Hai thị trường xuất khẩu chính của thuỷ sản Việt Nam là Mỹ và châu Âu. Cuộc khủng hoảng kinh tế Mỹ xảy ra đã kéo theo thị trường châu Âu cùng chao đảo. Các nhà đầu tư Mỹ rút vốn đầu tư ở châu Âu, khiến đồng euro, đồng bảng Anh mất giá, nhà nhập khẩu châu Âu bị lỗ. Vì vậy việc xuất khẩu nói chung và xuất khẩu thuỷ sản của Việt Nam nói riêng càng lúc càng trở lên khó khăn. Mặc dù sức tiêu thụ thuỷ sản trên thế giới thời gian qua, kể cả từ nay đến đầu năm 2009 vẫn tiếp tục yếu, song xuất khẩu thuỷ sản của Việt Nam dự kiến vẫn đạt hiệu quả cao, ước tính cả năm xuất khẩu thuỷ sản sẽ đạt khoảng 4,3 tỉ USD.

Về thị trường xuất khẩu: Tính chung 10 tháng đầu năm 2008, khu vực thị trường EU vẫn dẫn đầu trong các khu vực thị trường nhập khẩu thuỷ sản của Việt Nam, chiếm 25,3% tổng kim ngạch xuất khẩu thuỷ sản của cả nước với 973,6 triệu USD, tăng 27,9% so với 10 tháng đầu năm 2007. Khu vực thị trường EU cũng là khu vực thị trường nhập khẩu nhiều nhất cá tra của Việt Nam với kim ngạch 487,5 triệu USD, tăng 23,4%.

Xuất khẩu thuỷ sản sang Nhật chiếm 18,1% tổng kim ngạch xuất khẩu, đứng ở vị trí thứ 2, với khoảng 695,4 triệu USD, tăng 14,32% so với cùng kỳ. Đây là thị trường tiêu thụ tôm đông lạnh lớn nhất của Việt Nam với 412 triệu USD, tăng 4,2% so với cùng kỳ năm ngoái.

Xuất khẩu sang Mỹ, thị trường lớn thứ 3, tăng nhẹ 4,55% so với cùng kỳ, đạt 623,5 triệu USD. Xuất khẩu thuỷ sản sang nước này riêng trong tháng 10 đạt 89,3 triệu USD, giảm 11,05%.

Bên cạnh đó, xuất khẩu thuỷ sản sang Nga trong tháng 10/2008 có vẻ chững lại, nhưng vẫn đạt mức tăng trưởng 3 con số trong 10 tháng, với 109,3%, đạt 193,6 triệu USD. Một số thị trường như Nga, Ucraina, Tây Ban Nha và Ai Cập vẫn đang tiếp tục đẩy mạnh nhập khẩu cá tra, ba sa của Việt Nam. Riêng Nga vẫn là thị trường đơn lẻ có mức kim ngạch nhập khẩu cá tra, ba sa Việt Nam cao nhất với 169,8 triệu USD trong 10 tháng, tiếp đến là Ucraina với 129 triệu USD và Tây Ban Nha 104,78 triệu USD. Xuất khẩu cá tra, ba sa sang Ai Cập cũng tăng mạnh (tăng 250%), đạt 43,1 triệu USD.

Hiện EU vẫn luôn dẫn đầu các thị trường nhập khẩu thuỷ sản Việt Nam. Tuy nhiên, thời điểm cuối năm nay, vì các nhà nhập khẩu của các nước thuộc khu vực thị trường EU không có tiền do ngân hàng không chịu bảo lãnh nên họ cũng đang buộc phải ngừng đặt hàng. Nga và Ucraina là hai thị trường chiếm vị trí thứ 2 và thứ 3 trong các nước nhập khẩu cá tra, ba sa của Việt Nam. Tuy nhiên, hiện tại hai thị trường này cũng đã ngừng nhập hàng với nguyên nhân không có tiền thanh toán vì ngân hàng siết chặt tín dụng. Trên thực tế, không chỉ Nga, Ucraina, Ba Lan hay EU… mà toàn thế giới hiện đều đang lâm vào tình cảnh trên.

Về cơ cấu chủng loại xuất khẩu: Tôm đông lạnh, cá tra, ba sa và mực, bạch tuộc đông lạnh – 3 mặt hàng chính vẫn đang duy trì tốc độ tăng trưởng cao.