(VINANET) – Thị trường hàng hóa Trung Quốc không có nhiều biến chuyển đáng kể mặc dù các ngân hàng lớn mở rộng tín dụng. Các chuyên gia nhận định nước này không thể thúc đẩy nhu cầu tiêu dùng nội địa nếu Bắc Kinh không thực hiện triệt để chính sách nới lỏng tiền tệ.

Khi lạm phát trong nước hạ nhiệt và bất ổn toàn cầu gia tăng, các ngân hàng Trung Quốc theo chỉ đạo của chính phủ bắt đầu mở rộng cho vay đối với các doanh nghiệp. Nhưng động thái này cho tới thời điểm hiện tại chỉ khuyến khích các nhà máy, cơ sở kinh doanh lớn tăng cường mua nguyên vật liệu thô và tái phục hồi kho dự trữ.

“Giờ đây có thể các ngân hàng chấp nhận cho vay, nhưng nhập khẩu các mặt hàng liên quan đến thép không tăng đáng kể. Sắp tới, cầu nhập khẩu hàng hóa sẽ dần phục hồi nhưng sẽ không có mức tăng đột biến,” theo chuyên gia phân tích hàng hóa thuộc Ngân hàng Standard Chartered.

Kể từ cuối năm 2010, các ngân hàng được yêu cầu tăng dự trữ để giảm đầu cơ và chống lạm phát, đồng thời cuộc chạy đua lãi suất của các ngân hàng đã kéo lãi suất đi vay tăng theo.

Sự đóng băng trên thị trường tín dụng khiến việc mua hàng công nghiệp chủ chốt của Trung Quốc giảm đáng kể. Nhập khẩu quặng sắt vào tháng 10/2011 giảm xuống mức thấp nhất kể từ tháng 2/2011. Nhu cầu than cốc giảm khiến giá giảm xuống mức 230 USD/tấn FOB Australia vào cuối tháng 11/2011, so với xấp xỉ 280 USD/tấn vào tháng 9/2011.

Giới thương gia cho rằng nhu cầu than nhiệt lượng cao trên thị trường giao ngay đã giảm do các nhà máy sản xuất điện gặp khó khăn với mức hàng tồn kho cao và lượng tiền mặt khan hiếm.

Tuy nhiên, tín dụng dường như đã bắt đầu mở rộng khi các ngân hàng lục địa cung cấp khoản vay mới trị giá 587 tỉ NDT (92,5 tỉ USD) vào tháng 10/2011, tăng vọt 25% so với tháng 9/2011, cho thấy nỗ lực điều chỉnh các chính sách hỗ trợ tăng trưởng của Bắc Kinh.

Song các nguồn tin cho biết, phần lớn các gói tín dụng được cấp cho các tập đoàn lớn – mà đa số vẫn dồi dào tiền mặt - trong khi các doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn đang vất vả xoay xở để có thể nhận được phần nhỏ còn lại cho nhu cầu trả nợ.

Mặc dù chi phí bảo lãnh cho hối phiếu chấp nhận (công cụ tài chính quan trọng phổ biến trong các giao dịch trong nước) của các doanh nghiệp đã giảm xuống khoảng 7-9%, so với mức 13% đầu tháng 10/2011, nhưng vẫn cao so với các mức chuẩn trong lịch sử.

Một số nhà cung cấp nước ngoài cho biết họ nhận được nhiều đơn đặt hàng hơn từ Trung Quốc. Nhu cầu trên thị trường giao ngay cải thiện kết hợp kì vọng sức mua gia tăng đã kéo giá hàng hóa hồi phục dần kể từ đầu tháng 11/2011. Sau 2 tuần hồi phục, giá quặng sắt lên mức cao nhất 1 tháng.

Tuy nhiên sự chuyển biến không thể hơn.

“Cho tới giờ, chỉ có các doanh nghiệp lớn có lợi. Sẽ mất một thời gian để ảnh hưởng lan rộng tới các doanh nghiệp nhỏ hơn. Nhiều nhà kinh doanh đồng, đặc biệt là các doanh nghiệp tư nhân vẫn khó tiếp cận với các khoản vay,” một thương nhân của hãng Dongzheng Futures, ông Du Xiaohua cho biết.

Hơn nữa, việc Trung Quốc đột ngột tăng lãi suất thị trường tiền tệ hôm thứ 6 (25/11) có thể là dấu hiệu cho thấy các ngân hàng đang bắt đầu tăng dự trữ tiền mặt từ cuối tháng 11/2011 do lo ngại các khoản cho vay vượt quá mức hoặc vẫn quá sớm để Ngân hàng Trung ương nới lỏng chính sách tiền tệ.

Nhiều kinh tế gia cho rằng việc chính phủ Trung Quốc tuyên bố đầu năm 2011 chỉ cho phép các ngân hàng mở rộng tối đa các khỏan vay ở mức 7,5 nghìn tỉ NDT có thể dẫn đến rủi ro thiếu hụt nguồn tiền cho vay khi chính sách nới lỏng tiền tệ được đưa ra.

Trong khi đó Bắc Kinh tuyên bố rõ ràng việc kiểm soát giảm bong bóng đầu cơ trên thị trường bất động sản vẫn đang được duy trì.

Một số thương gia kinh doanh quặng sắt cho rằng nhu cầu thép, quặng sắt và than cốc sẽ không tăng đáng kể.

“Giới thương gia và các nhà máy sản xuất thép sẽ tiếp tục cảm thấy chật vật tới khi nào chính sách tiền tệ hoàn toàn nới lỏng,” theo một thương giá quặng sắt tại Sơn Đông.

Thêm vào đó, kinh tế toàn cầu và sản lượng công nghiệp suy giảm tác động lên các công ty xuất khẩu của Trung Quốc sẽ làm họ thận trọng trong việc tăng lượng hàng trong kho.

Giờ đây các ngân hàng chỉ cho vay các dự án có lời nhất hoặc các dự án đã bắt đầu khởi công, bỏ qua các dự án quá lớn và tốn kém do lo sợ gia tăng về nợ công tại các chính quyền địa phương. Điều đó có nghĩa tốc độ xây dựng tại các địa phương được dự đoán sẽ chậm lại trong những tháng tới.

Nhưng ngược lại, thắt chặt tín dụng trong nước tiếp tục thúc đẩy nhập khẩu đồng và niken, ngay cả khi nhu cầu từ người tiêu dùng giảm sút. Đó là vì các thương gia sẽ nhập khẩu nhiều hơn những mặt hàng này bởi được nhận những khoảng cho vay ngắn hạn trong bối cảnh các quy chế cho vay vẫn rất hà khắc.

Việc nhập khẩu các hàng hóa khác phần lớn phụ thuộc vào chính sách của Ngân hàng Trung ương.

Các kinh tế gia có các quan điểm khác nhau về việc khi nào Bắc Kinh sẽ hoàn toàn nới lỏng chính sách tiền tệ, trong khi lãi suất trên thị trường tiền tệ tăng lên trong tuần thứ 3 (11/2011), một số các nhà phân tích cho rằng nhà nước sẽ không bắt đầu nới lỏng ít nhất cho tới quý 1/2012.

“Chính sách tiền tệ sẽ bắt đầu được nới lỏng vào tháng 1/2012 và tác động lên nền kinh tế vào cuối quý 1/2012,” theo Giám đốc hàng hóa nghiên cứu hàng hóa Bonnie Liu tại ngân hàng Macquarie cho biết.