Xuất khẩu gạo Myanmar tăng mạnh trong tháng 1/2021, nhưng giảm mạnh kể từ tháng 2 do bất ổn về chính trị. Triển vọng xuất khẩu từ thị trường này trong thời gian tới sẽ còn khó khăn, sẽ là cơ hội cho những nước xuất khẩu gạo khác. USDA đã hạ dự báo về xuất khẩu gạo của nước này năm 2021 từ 2,4 triệu tấn còn 2,1 triệu tấn.
Xuất khẩu gạo Myanmar tháng 1/2021 tăng mạnh do nhu cầu từ Trung Quốc tăng cao trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Bên cạnh đó, nhu cầu từ Bờ Biển Ngà và Philippines cũng tăng.
Trong tháng này, xuất khẩu gạo loại Emata chiếm 57% tổng kim ngạch xuất khẩu gạo, tiếp đến là gạo tấm chiếm 41%, gạo đồ và gạo Ngasein mỗi loại chiếm 1%. Myanmar đã xuất khẩu 500 tấn gạo nếp sang Trung Quốc.
Sang tháng 2, đối với thương mại ngoài biên giới, xuất khẩu gạo và tấm giảm do nhu cầu từ Trung Quốc chậm lại trong kỳ nghỉ Tết Nguyên đán và những ảnh hưởng ban đầu từ các cuộc bãi công phản đối bất ổn chính trị. Đối với thương mại biên giới, số liệu xuất khẩu gạo không chính thức của Myanmar sang Trung Quốc cho thấy xuất khẩu trong tháng 2 vừa qua rất chậm do bất ổn chính trị nội bộ và Trung Quốc nghỉ Tết.
Xuất khẩu gạo trong tháng 3/2021 ước tính ở mức rất thấp, chỉ bằng một nửa so với mọi năm do những bất ổn về chính trị trên toàn quốc.
Rắc rối về chính trị hiện tại ở Myanmar đã gây ra những vấn đề phức tạp về thương mại. Các thương nhân cho biết việc xin giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật cũng như giấy xác nhận xuất xứ đều gặp khó khăn, chưa kể những khó khăn trong việc tiếp cận nguồn tài chính.
Bộ Thương mại Myanmar đã xóa bỏ tạm thời quy định xuất khẩu phải có giấy phép. Ngoài ra, việc giao thông rất khó khăn, kể cả trong nước cũng như cảng biển xuất khẩu. Hiện tượng mất điện thường xuyên xảy ra ở nước này, khiến cho việc điều phối hàng hóa gặp rất nhiều khó khăn. Hàng nghìn container đã bị mắc kẹt tại cảng biển, trung tâm bán buôn gạo Rangoon phải tạm thời đóng cửa, khiến cho hoạt động vận chuyển hàng hóa bị gián đoạn.
Việc xuất khẩu gạo chậm trễ do những khó khăn trên có thể dẫn tới xuất khẩu gạo của Myanmar sang các thị trường bên ngoài khu vực, như Liên minh Châu Âu, có thể sẽ giảm sút. Ngoài ra, Myanmar cũng sẽ tiếp tục gặp khó khăn khi xuất khẩu gạo sang các thị trường Châu Phi – nơi gạo Myanmar từ trước tới nay vốn cạnh tranh tốt nhờ giá thấp.
Nguồn:VITIC / USDA