Nghề sản xuất nấm rơm (NR) ở Vĩnh Long phát triển và hình thành những làng nghề sản xuất và sơ chế nấm rơm ở các xã Hiếu Nhơn, Trung Thành, Tân An Luông (huyện Vũng Liêm), Nhơn Bình, Trà Côn, Thới Hòa (huyện Trà Ôn). Tuy nhiên nghịch lý là tại vùng nguyên liệu NR, các doanh nghiệp chế biến phải tổ chức mua nấm tươi tại các tỉnh An Giang, Đồng Tháp.

Khó khăn lớn nhất hiện nay trong phát triển phong trào sản xuất NR ở Vĩnh Long là xây dựng kênh tiêu thụ đa dạng, ổn định quy mô diện tích sản xuất và thương hiệu cho NR. Tuy nhiên, thực tế phong trào sản xuất NR còn mang tính tự phát, nhiều hộ nông dân sản xuất theo thời vụ. Năm nay, do giá lúa cao nên nhiều hộ nông dân sau khi thu họach vụ thu đông không chuyền qua trồng nấm mà tiếp tục sản xuất lúa vụ 3 ( Tại huyện Vũng Liêm, diện tích sản xuất NR đến nay trên 7.000 ha, dự kiến đến cuối năm chỉ đạt 10.000 ha so với kế họach năm là 13.000 ha) làm cho nhiều doanh nghiệp chế biến NR gặp khó khăn về nguyên liệu. Năm nay giá NR đứng ở mức cao do khan hiếm nguyên liệu: giá bán NR tại các hộ sản xuất từ 9.600 – 10.000 đồng/kg (tăng từ 1.600 – 2.000 đồng/kg so với cùng kỳ năm 2007), giá bán NR lọai 1 tại các chợ đầu mối từ 17.000 – 23.000 đồng/kg.

 

Theo Sở Công Thương Vĩnh Long, 8 tháng đầu năm, sản lượng xuất khẩu mặt hàng NR muối 561 tấn, NR đóng hộp 615 tấn, chỉ bằng 40 – 70% so với cùng kỳ năm 2007.

Mùa vụ sản xuất chính NR ở Vĩnh Long là sau khi thu họach vụ lúa hè thu và thu đông, tập trung vào tháng 10 và tháng 11 âm lịch. Hộ nông dân tận dụng nguồn rơm để chất nấm, mỗi ha rơm chất từ 180 – 200 mét mô nấm, sản xuất từ 150 – 200 kg nấm tươi, sau khi trừ chi phí còn cho lợi nhuận từ 1,2 – 1,5 triệu đồng. Nhờ vốn đầu tư ít, kỹ thuật đơn giản, thời gian sản xuất ngắn từ 20 – 25 ngày, mô hình sản xuất NR được chọn là mũi nhọn để xóa đói giảm nghèo tại các xã vùng nông thôn sâu, vùng đồng bào dân tộc.

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Vĩnh Long, hàng năm ở Vĩnh Long có trên 25.000 ha rơm được sử dụng sản xuất nấm, sản lượng đạt trên 6.000 tấn, giá trị kinh tế từ NR hơn 40 tỷ đồng, tạo việc làn cho gần 50.000 lao động nông thôn trong lúc nông nhàn. Sau khi thu họach NR, hộ nông dân tận dụng nguồn rơm phế thải sử dụng làm phân bón cho hoa màu, vườn cây ăn trái.

Để đẩy mạnh mô hình sản xuất NR xóa đói giảm nghèo, tạo nguồn nguyên liệu cho chế biến xuất khẩu, tỉnh Vĩnh Long khuyến khích các huyện phát triển mô hình câu lạc bộ, tổ hợp tác sản xuất NR liên kết cung ứng cho các công ty chế biến xuất khẩu trong và ngoài tỉnh.

 

Tại huyện Vũng Liêm - vùng chuyên sản xuất NR đang từng bước hình thành các làng nghề sản xuất – thu mua – sơ chế NR tại 8 xã Trung Nghĩa, Trung Chánh, Trung Hiếu, Trung Hiệp, Trung An, Trung Thành, Hiếu Thành và Trung Thành Tây. Các xã có phong trào sản xuất NR phát triển mạnh, nhiều hộ tận dụng rơm nhà và mua thêm rơm dự trữ phát triển thành nghề sản xuất quanh năm, phát triển thêm các khâu thu mua rơm, sơ chế nấm... thu hút lao động địa phương. Dự kiến từ nay đến cuối năm, tỉnh tiếp tục chế biến xuất khẩu 500 tấn NR muối và 630 tấn NR đóng hộp. Phòng nông nghiệp các huyện tăng cường công tác tập huấn chuyển giao kỹ thuật trồng NR không đậy và cung cấp tài liệu hướng dẫn nông dân các khâu chăm sóc, thu họach và sơ chế nấm tươi, qua đó phát triển phong trào sản xuất NR hình thành vùng nguyên liệu ổn định cung ứng cho chế biến xuất khẩu.