Trong báo cáo Triển vọng Thị trường Hàng hóa, WB cảnh báo giá hàng hóa có thể còn tăng mạnh hơn nữa nếu xung đột leo thang hoặc tình trạng gián đoạn nguồn cung kéo dài hơn dự kiến.
Kịch bản cơ sở của WB giả định hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz sẽ dần phục hồi về gần mức trước xung đột vào tháng 10/2026. Tuy nhiên, tổ chức này nhấn mạnh rủi ro giá tăng vẫn cao hơn.
Theo dự báo, giá hàng hóa toàn cầu có thể tăng 16% trong năm 2026, chủ yếu do giá năng lượng và phân bón tăng mạnh, cùng với mức giá kỷ lục của nhiều kim loại quan trọng.
Giá dầu tiếp tục tăng khi các nỗ lực chấm dứt xung đột giữa Mỹ và Iran chưa đạt kết quả, trong khi hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz vẫn bị hạn chế, khiến nguồn cung năng lượng và nhiều loại hàng hóa thiết yếu bị gián đoạn.
Theo WB, các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng và gián đoạn vận tải đã gây ra cú sốc nguồn cung dầu lớn nhất trong lịch sử. Trước khi xung đột diễn ra, tuyến đường này vận chuyển khoảng 35% lượng dầu thô giao dịch bằng đường biển trên toàn cầu.
Giá dầu Brent được dự báo đạt trung bình 86 USD/thùng trong năm 2026, tăng mạnh so với mức 69 USD/thùng của năm 2025. Trong kịch bản xấu hơn, nếu cơ sở hạ tầng năng lượng tiếp tục bị tấn công và xuất khẩu phục hồi chậm, giá dầu có thể lên tới 115 USD/thùng.
Theo ông Indermit Gill, Kinh tế trưởng của Ngân hàng Thế giới, cú sốc từ chiến sự đang lan rộng trong nền kinh tế toàn cầu: bắt đầu từ giá năng lượng tăng, sau đó là giá lương thực, và cuối cùng là lạm phát cao hơn, kéo theo lãi suất tăng và chi phí vay nợ trở nên đắt đỏ hơn.
Giá phân bón được dự báo tăng 31% trong năm 2026, trong đó giá urê - loại phân đạm phổ biến nhất - có thể tăng tới 60%. Nguyên nhân chính là chi phí khí tự nhiên tăng cao.
Việc giá phân bón leo thang sẽ gây áp lực lên nguồn cung lương thực, làm giảm thu nhập của nông dân và đe dọa năng suất cây trồng trong tương lai. Chương trình Lương thực Thế giới ước tính có thể có thêm 45 triệu người rơi vào tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng nếu xung đột kéo dài.
WB dự báo lạm phát tại các nền kinh tế đang phát triển sẽ đạt trung bình 5,1% trong năm 2026, tăng từ 4,7% của năm 2025 và cao hơn 1 điểm phần trăm so với dự báo trước xung đột. Trong kịch bản xấu hơn, lạm phát có thể lên tới 5,8%.
Tăng trưởng kinh tế cũng chịu tác động tiêu cực khi các nền kinh tế đang phát triển được dự báo chỉ tăng trưởng 3,6% trong năm 2026, giảm so với ước tính 4% trước khi xảy ra xung đột.
Nguồn:Vinanet/VITIC/Reuters